Orzekanie o niepełnosprawności

Jeśli chcesz uzyskać rentę z tytułu niezdolności do pracy, musisz złożyć:

• wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy (formularz ERN);
• informację o okresach składkowych/nieskładkowych ERP-6, jeśli nie wszystkie dane znajdują się na Twoim koncie na portalu eZUS,
• zaświadczenie od Twojego lekarza prowadzącego z  ostatnich  30  dni wydane na formularzu OL-9 wraz z kompletną dokumentacją medyczną potwierdzającą Twój stan zdrowia i istniejące schorzenia (historie choroby z poradni, karty wypisowe ze szpitala, wyniki badań itp.);
• dokumenty, które potwierdzą Twój staż ubezpieczeniowy – okresy zarówno składkowe, jak i nieskładkowe, np.:
  • świadectwa pracy,
  • legitymację ubezpieczeniową,
  • zaświadczenie ze szkoły wyższej, które potwierdzi okres nauki,
  • wyciągi z aktów urodzenia dzieci,
  • książeczkę wojskową lub zaświadczenie z Wojskowej Komendy Uzupełnień (WKU) o okresie zasadniczej służby wojskowej;
• zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu (formularz ERP-7) lub legitymację ubezpieczeniową, która zawiera wpisy dotyczące zarobków;
• kartę wypadku w drodze do albo z pracy, zeznania świadków wypadku i inne dokumenty, które potwierdzą Twój wypadek w drodze do albo z pracy – jeśli nie masz wymaganego stażu ubezpieczeniowego.

Wniosek wraz z załącznikami możesz złożyć:

• w najbliższej placówce ZUS:
  • osobiście,
  • przez pełnomocnika (na podstawie udzielonego przez Ciebie pisemnego pełnomocnictwa) lub
  • korespondencyjnie;
• elektronicznie przez:
  • indywidualne konto na portalu eZUS,
  • e-Doręczenia – elektroniczny odpowiednik listu poleconego za potwierdzeniem odbioru.

Jeśli okaże się, że Twój wniosek jest niekompletny, bo np. nie ma załącznika, ZUS wskaże Ci termin, w którym możesz uzupełnić braki.

Po tym jak złożysz kompletny wniosek, ZUS wyznaczy Ci termin wizyty. W trakcie wizyty lekarz orzecznik (w określonych sprawach również specjalista wykonujący samodzielny zawód medyczny – specjalista fizjoterapii lub pielęgniarstwa) oceni Twój stan zdrowia, przeanalizuje dostarczoną dokumentację medyczną oraz może przeprowadzić badanie fizykalne. Jeżeli Twój lekarz prowadzący uzna, że z powodu złego stanu zdrowia nie możesz podróżować, lekarz orzecznik ZUS przebada Cię w miejscu Twojego zamieszkania.

Na wydanie decyzji w sprawie renty ZUS ma 30 dni kalendarzowych, licząc od dnia, w którym będzie miał komplet dokumentów.

Pisemną decyzję otrzymasz na adres wskazany przez Ciebie we wniosku. Możesz również odebrać ją elektronicznie na Twoim indywidualnym koncie na portalu eZUS.

ZUS może Ci przyznać:

• stałą rentę – w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do pracy,
• rentę na czas określony – w przypadku orzeczenia czasowej niezdolności do pracy,
• rentę szkoleniową – jeśli lekarz orzecznik ZUS uzna, że możesz pracować, ale nie w swoim zawodzie (wskaże celowość zmiany zawodu).

Wysokość renty, jaką otrzymasz, zależy m.in. od tego, ile masz przepracowanych okresów składkowych i nieskładkowych, oraz od wysokości Twoich dotychczasowych zarobków.

Rentę możesz otrzymać na konto bankowe, którego numer podasz we wniosku. Jeśli nie masz konta, dostaniesz rentę na adres wskazany przez Ciebie we wniosku.

Jeśli nie zgadzasz się z decyzją lekarza orzecznika – w szczególności jeśli ZUS odmówi Ci prawa do renty – możesz się odwołać:

• w pierwszej kolejności – do komisji lekarskiej ZUS w ciągu 14 dni od dnia, w którym otrzymasz orzeczenie lekarza orzecznika,
• następnie – do sądu okręgowego – sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Odwołanie musisz złożyć w oddziale ZUS, który wydał decyzję, w ciągu miesiąca od jej otrzymania.

Gdzie załatwić

Terenowa jednostka ZUS najbliższa miejscu Twojego zamieszkania lub portal eZUS. Adresy placówek terenowych ZUS znajdziesz w bazie na stronie www.zus.pl w zakładce Kontakt.

Wpisz swój kod pocztowy i sprawdź, gdzie jest Twój oddział ZUS.

Orzeczenie o niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym

Orzeczenie o całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym możesz uzyskać, jeśli jesteś osobą ubezpieczoną wyłącznie w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS). Orzeczenie stanowi podstawę do przyznania Ci renty rolniczej oraz innych świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników, takich jak renta rodzinna po śmierci ubezpieczonego, wskazanie do rehabilitacji leczniczej lub celowość przekwalifikowania zawodowego.

O orzeczenie możesz się starać, jeśli jesteś:

• rolnikiem indywidualnym,
• małżonkiem/małżonką rolnika lub
• osobą powyżej 16 lat, która pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym  i na co dzień pomaga w prowadzeniu gospodarstwa rolnego.

Jak załatwić

Aby uzyskać orzeczenie, musisz złożyć wniosek o emeryturę lub rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym lub samodzielnej egzystencji. Jeśli jesteś:

• osobą niepełnoletnią – wniosek składasz za zgodą rodzica lub opiekuna prawnego,
• osobą ubezwłasnowolnioną – wniosek podpisuje i składa w Twoim imieniu opiekun prawny lub kurator.

Wniosek możesz pobrać ze strony internetowej KRUS z zakładki: „Formularze i wnioski – świadczenia” (link do strony zewnętrznej).

Do wniosku dołącz:

• kwestionariusz dotyczący okresów ubezpieczenia społecznego rolników oraz okresów zaliczanych do tego ubezpieczenia (formularz KRUS-SR-21 - link do strony zewnętrznej);
• zaświadczenie od Twojego lekarza prowadzącego z ostatnich 30 dni o stanie zdrowia wydane na formularzu KRUS N-14 - link do strony zewnętrznej, wraz z kompletną dokumentacją medyczną potwierdzającą Twój stan zdrowia i istniejące schorzenia (historie choroby z poradni, karty wypisowe ze szpitala, wyniki badań itp.);
• inne dokumenty (w zależności od sytuacji), np. świadectwa pracy, książeczkę wojskową oraz ewentualnie zaświadczenie o dochodach lub stanie gospodarstwa rolnego.

Dokumenty możesz złożyć:

• w najbliższej jednostce KRUS:
  • osobiście,
  • przez pełnomocnika (na podstawie udzielonego przez Ciebie pisemnego pełnomocnictwa) lub
  • korespondencyjnie;
• elektronicznie przez:
  • ePUAP lub e-Doręczenia (z podpisem profilem zaufanym lub kwalifikowanym podpisem elektronicznym),
  • platformę eKRUS.

Po tym jak złożysz kompletny wniosek, KRUS wyznaczy Ci termin wizyty. W trakcie wizyty lekarz orzecznik oceni Twój stan zdrowia, przeanalizuje dostarczoną dokumentację medyczną oraz może przeprowadzić badanie fizykalne. Na tej podstawie wyda orzeczenie, w którym stwierdzi, czy jesteś osobą niezdolną do pracy (częściowo lub całkowicie) oraz czy niezdolność ma charakter trwały czy okresowy (na jaki okres). Lekarz określi również ewentualną niezdolność do samodzielnej egzystencji.

Ważne!
Jeśli lekarz orzecznik uzna, że złożona przez Ciebie dokumentacja jest wystarczająca, może wydać orzeczenie zaocznie. Oznacza to, że nie musisz przychodzić na kolejną wizytę.

Orzeczenie staje się prawomocne po 14 dniach od kontroli dokumentu przez regionalnego inspektora regionalnego.

Jeśli decyzja lekarza orzecznika jest negatywna, możesz się odwołać do komisji lekarskiej KRUS w ciągu 14 dni od dnia, w którym otrzymasz orzeczenie.

Jeśli decyzja komisji lekarskiej również jest negatywna, możesz się odwołać do sądu okręgowego – sądu pracy i ubezpieczeń społecznych – za pośrednictwem jednostki KRUS, która wydała decyzję, w ciągu miesiąca od jej otrzymania.

Gdzie załatwić

Placówka terenowa KRUS właściwa dla miejsca zamieszkania.

Adresy oddziałów regionalnych i placówek terenowych KRUS znajdziesz na stronie www.gov.pl (link do strony zewnętrznej).

Renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy

Renta rolnicza to świadczenie finansowe wypłacane z KRUS ubezpieczonym rolnikom (indywidualnym, domownikom, małżonkom), którzy są całkowicie lub częściowo niezdolni do pracy w gospodarstwie rolnym.

Orzeczenie możesz uzyskać, jeśli jednocześnie:

• jesteś osobą trwale lub okresowo całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym;
• masz wymagany – odpowiedni do wieku – staż ubezpieczeniowy (podlegasz ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu):
  • 1 rok – jeśli niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała przed ukończeniem 20 roku życia,
  • 2 lata – między 20 a 22 rokiem życia,
  • 3 lata – między 22 a 25 rokiem życia,
  • 4 lata – między 25 a 30 rokiem życia,
  • 5 lat – jeśli niezdolność powstała po ukończeniu 30 roku życia, przy czym okres ten musi przypadać w ciągu ostatnich 10 lat przed złożeniem wniosku o rentę rolniczą;
• Twoja całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu lub nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.

Prawo do renty rolniczej uzyskasz również, jeśli jednocześnie:

• jesteś osobą całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym oraz
• masz co najmniej 25-letni staż ubezpieczeniowy (ubezpieczenie emerytalno-rentowe).

Okres trwania ubezpieczenia nie ma znaczenia, jeśli niezdolność do pracy jest konsekwencją wypadku przy pracy rolniczej lub rolniczą chorobą zawodową, pod warunkiem że obejmuje on dzień wypadku lub dzień zachorowania na rolniczą chorobę zawodową.

Jak załatwić

Jeśli chcesz otrzymać rentę rolniczą, musisz złożyć wniosek o emeryturę lub rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym lub samodzielnej egzystencji (formularz KRUS SR-20).

Wniosek możesz pobrać ze strony internetowej KRUS z zakładki: „Formularze i wnioski – świadczenia” (link dos strony zewnętrznej).

Do wniosku dołącz:

• kwestionariusz dotyczący okresów ubezpieczenia społecznego rolników oraz okresów zaliczanych do tego ubezpieczenia (formularz KRUS-SR-21);
• zaświadczenie od Twojego lekarza prowadzącego z ostatnich 30 dni o stanie zdrowia wydane na formularzu KRUS N-14 wraz z kompletną dokumentacją medyczną potwierdzającą Twój stan zdrowia i istniejące schorzenia (historie choroby z poradni, karty wypisowe ze szpitala, wyniki badań itp.);
• inne dokumenty (w zależności od sytuacji), np. świadectwa pracy, książeczkę wojskową oraz ewentualnie zaświadczenie o dochodach lub stanie gospodarstwa rolnego.

Dokumenty możesz złożyć:

• w najbliższej jednostce KRUS:
  • osobiście,
  • przez pełnomocnika (na podstawie udzielonego przez Ciebie pisemnego pełnomocnictwa) lub
  • korespondencyjnie;
• elektronicznie przez:
  • ePUAP lub e-Doręczenia (z podpisem profilem zaufanym lub kwalifikowanym podpisem elektronicznym),
  • platformę eKRUS.

Po tym jak złożysz kompletny wniosek, KRUS wyznaczy Ci termin wizyty. W trakcie wizyty lekarz orzecznik oceni Twój stan zdrowia, przeanalizuje dostarczoną dokumentację medyczną oraz może przeprowadzić badanie fizykalne.

Jeśli lekarz orzecznik uzna, że:

• jesteś osobą trwale lub okresowo całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym, a przekwalifikowanie zawodowe jest niecelowe – KRUS przyzna Ci rentę rolniczą na stałe,

• jesteś osobą okresowo całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym, a stan Twojego zdrowia rokuje, że odzyskasz zdolność do pracy – KRUS przyzna Ci rentę rolniczą na okres wskazany w orzeczeniu.

Jeśli nie zgadzasz się z decyzją lekarza orzecznika – w szczególności jeśli KRUS odmówi Ci prawa do renty – możesz się odwołać:

• w pierwszej kolejności – do komisji lekarskiej KRUS w ciągu 14 dni od dnia, w którym otrzymasz orzeczenie lekarza orzecznika,
• następnie – do sądu okręgowego – sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Odwołanie musisz złożyć w oddziale KRUS, który wydał decyzję, w ciągu miesiąca od jej otrzymania.

Gdzie załatwić

Placówka terenowa KRUS właściwa dla miejsca zamieszkania.

Adresy oddziałów regionalnych i placówek terenowych KRUS znajdziesz na stronie www.gov.pl.

Orzeczenie o niezdolności do służby

To orzeczenie służy głównie celom rentowym i emerytalnym, przeniesieniu do rezerwy oraz celom rehabilitacyjnym dla funkcjonariuszy służb mundurowych, w tym byłych żołnierzy zawodowych, policjantów, strażaków straży pożarnej i straży granicznej czy służby więziennej.

Jak załatwić

Orzeczenie jest wydawane na wniosek funkcjonariusza, dowódcy jednostki lub właściwego organu emerytalnego złożony do:

• wojskowej komisji lekarskiej – w przypadku żołnierzy,
• komisji lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) – w przypadku funkcjonariuszy pozostałych służb.

Komisja lekarska ocenia Twój stan zdrowia, analizuje dokumentację medyczną oraz badania specjalistyczne i na tej podstawie wydaje orzeczenie o zdolności lub niezdolności (całkowitej lub częściowej) do służby, a także o tym, czy zaliczy Cię do jednej z grup inwalidzkich:

• I – całkowita niezdolność do służby i pracy,
• II – całkowita niezdolność do służby, częściowa niezdolność do pracy,
• III – całkowita niezdolność do służby, zdolność do pracy.

Grupy te są równoważne cywilnym stopniom niepełnosprawności (znaczny, umiarkowany, lekki) i uprawniają do świadczeń resortowych i niektórych świadczeń cywilnych. Jednak jeśli masz orzeczenie o niezdolności do służby, nie zyskujesz statusu osoby niepełnosprawnej. Aby uzyskać pełne świadczenia, ulgi i uprawnienia  z tytułu niepełnosprawności, musisz wystąpić o orzeczenie do powiatowego/ miejskiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności.

Decyzję komisji lekarskiej i orzeczenie możesz otrzymać osobiście lub pocztą.

Orzeczenie o niezdolności do służby oznacza, że organ właściwy w Twojej sprawie musi wydać decyzję o:

• zwolnieniu ze służby,
• przeniesieniu do rezerwy,
• rencie lub
• emeryturze.

Od decyzji możesz się odwołać w ciągu 14 dni za pośrednictwem komisji, która wydała orzeczenie, odpowiednio do:

• centralnej komisji MSWiA lub
• centralnej wojskowej komisji lekarskiej.

Jeśli decyzja komisji centralnej jest negatywna, przysługuje Ci odwołanie do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Gdzie załatwić

W zależności od rodzaju służby właściwa dla miejsca pełnienia służby:

• regionalna wojskowa komisja lekarska podległa Ministerstwu Obrony Narodowej (MON) lub
• powiatowa lub wojewódzka komisja lekarska podległa Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA).

Baza adresowa komisji lekarskich:

• podległych ministrowi właściwemu do spraw administracji: www.gov.pl/web/ zermswia/komisje-lekarskie,
• podległych ministrowi właściwemu do spraw obrony narodowej: cwkl.wp.mil.pl/ wojskowe-komisje-lekarskie.

Renta z tytułu niezdolności do służby (tzw. renta mundurowa)

Renta z tytułu niezdolności do służby jest przyznawana funkcjonariuszom służb mundurowych (policja, wojsko, straż pożarna, straż graniczna czy służba więzienna). Prawo do renty ma funkcjonariusz, który całkowicie lub częściowo utracił zdolność do pełnienia obowiązków służbowych z powodu choroby, urazu lub wypadku wynikającego z wykonywania obowiązków zawodowych. Niezdolność tej osoby do służby musi zostać potwierdzona przez właściwą komisję lekarską, która wydaje stosowne orzeczenie.

Jak załatwić

Do wniosku o przyznanie renty z tytułu niezdolności do służby musisz załączyć w szczególności:

• świadectwo służby lub zaświadczenie o przebiegu służby,
• dokumenty medyczne: orzeczenie komisji lekarskiej o niezdolności do służby, protokół badań lub zaświadczenie o stanie zdrowia,
• zaświadczenie o wysokości uposażenia i należnościach dla celów rentowych,
• dokumenty potwierdzające okresy składkowe i nieskładkowe (np. świadectwa pracy z innych miejsc zatrudnienia),
• w razie potrzeby: zeznania świadków lub dodatkowe dowody (np. o służbie wojskowej).

Decyzja wydawana jest po analizie dokumentów i ewentualnych badaniach lekarskich, zazwyczaj w ciągu 30 dni od wyjaśnienia okoliczności.

Od decyzji komisji możesz odwołać się za pośrednictwem komisji rejonowej do Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA w ciągu 14 dni.

Jeśli decyzja komisji jest negatywna, przysługuje Ci odwołanie do sądu okręgowego – sądu pracy i ubezpieczeń społecznych – za pośrednictwem dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Gdzie załatwić

W zależności od rodzaju służby właściwy dla ostatniego miejsca pełnienia służby lub zamieszkania:

• Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA (dla funkcjonariuszy policji, wojska, straży pożarnej, straży granicznej czy służby więziennej) lub
• Wojskowy Zakład Emerytalny (dla wojska).

Orzeczenia i opinie do celów edukacyjnych

Dziecko z niepełnosprawnością może otrzymać orzeczenie do celów edukacyjnych. Dokument ten służy określeniu, jakiego wsparcia edukacyjnego i terapeutycznego potrzebuje dziecko oraz w jakiej formie kształcenia (integracyjne, specjalne)  powinno uczestniczyć. Najczęściej wydawane są:

• orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, które umożliwia kształcenie w oddziale integracyjnym, specjalnym lub indywidualnym programie nauczania,
• orzeczenie o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego dla dzieci wymagających dodatkowego wsparcia przed szkołą,
• orzeczenie o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, tj. zajęć pobudzających rozwój dziecka z głęboką niepełnosprawnością intelektualną,   i pomocy nauczyciela wspomagającego.

Orzeczenie lub opinia są ważne do końca etapu edukacyjnego dziecka lub do momentu, gdy nie będzie ono już potrzebować wsparcia w zakresie edukacji. Wprawdzie dokument ten obowiązuje na poziomie szkolnictwa podstawowego i średniego, ale może być wykorzystany również na studiach, jako potwierdzenie potrzeb i form wsparcia osoby kandydującej do szkoły wyższej lub już studiującej.

Ważne!
Orzeczenia, które służą celom edukacyjnym, nie zastępują orzeczenia  o niepełnosprawności. Dlatego jeśli chcesz mieć dostęp do świadczeń socjalnych z tytułu niepełnosprawności Twojego dziecka, złóż wniosek do powiatowego/miejskiego zespołu orzekania o niepełnosprawności.

Jak załatwić

Aby uzyskać orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego dla swojego dziecka, musisz złożyć wniosek w poradni psychologiczno-pedagogicznej właściwej dla miejsca zamieszkania dziecka lub adresu szkoły, do której uczęszcza. Możesz to zrobić:

• osobiście,
• korespondencyjnie listem poleconym na adres poradni (zalecane zwrotne potwierdzenie odbioru),
• elektronicznie: przez ePUAP, e-Doręczenia lub e-mail poradni (jeśli placówka udostępnia skrzynkę) z podpisem profilem zaufanym lub kwalifikowanym podpisem elektronicznym.

Formularz wniosku otrzymasz we właściwej poradni lub pobierzesz z jej strony internetowej. Wniosek musi być podpisany przez oboje rodziców lub opiekunów prawnych.

Ważne!
Uczeń pełnoletni może złożyć wniosek w swoim imieniu.

Do wniosku dołącz:

• zaświadczenie lekarskie,
• kompletną dokumentację medyczną potwierdzającą stan zdrowia Twojego  dziecka i istniejące schorzenia (historię choroby, karty wypisowe ze szpitala, opinie lekarskie, wyniki badań specjalistycznych, np. psychologicznych, logopedycznych,   a w przypadku ucznia szkoły branżowej lub technikum – zaświadczenie lekarza medycyny pracy o możliwości dalszego kształcenia w zawodzie itp.),
• ewentualnie dotychczasowe opinie z poradni psychologiczno-pedagogicznej oraz inne orzeczenia i opinie,
• inne dokumenty, np. opinie nauczycieli z przedszkola lub szkoły, jeśli dziecko już uczęszcza do placówki.

Poradnia wyznaczy termin posiedzenia zespołu orzekającego, w którym możesz wziąć udział osobiście. W ciągu 30 od dnia, w którym złożysz kompletny wniosek, po analizie dokumentów, przeprowadzeniu wywiadu z rodzicami oraz ewentualnie obserwacji dziecka, zespół wyda orzeczenie lub opinię.

Jeśli nie zgadzasz się z decyzją zespołu, masz prawo odwołać się do kuratora oświaty w ciągu 14 dni od dnia jej otrzymania, za pośrednictwem poradni psychologiczno-pedagogicznej, która wydała orzeczenie. Możesz złożyć skargę na decyzję kuratora do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Masz na to również 30 dni.

Gdzie załatwić

Poradnia psychologiczno-pedagogiczna właściwa dla miejsca zamieszkania dziecka lub adresu szkoły, do której uczęszcza.

W przypadku dzieci i uczniów niesłyszących, słabosłyszących, niewidomych, słabowidzących i w spektrum autyzmu, w tym z zespołem Aspergera –  poradnie wskazane przez kuratora oświaty za zgodą organów prowadzących te poradnie.

Legitymacja osoby niepełnosprawnej

Legitymacja osoby niepełnosprawnej potwierdza prawo osoby z orzeczoną niepełnosprawnością do skorzystania z ulg, takich  jak  zniżki  transportowe czy wstęp do instytucji kultury. Legitymacja nie jest bezwzględnie wymagana, ale jeśli ją posiadasz, nie musisz na co dzień mieć przy sobie orzeczenia o (stopniu) niepełnosprawności. To upraszcza kontrole, np. w środkach transportu.

Jak załatwić

Jeśli chcesz otrzymać legitymację osoby niepełnosprawnej, musisz złożyć wniosek o jej wydanie do powiatowego/miejskiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, który jest właściwy dla Twojego miejsca zamieszkania.

Formularz wniosku możesz pobrać bezpośrednio w urzędzie lub z jego strony internetowej.

Do wniosku dołącz:

• swoje aktualne zdjęcie o wymiarach 35 × 45 mm (na jasnym tle, bez nakrycia głowy),
• kopię prawomocnego orzeczenia o (stopniu) niepełnosprawności (oryginał do wglądu).

Legitymacja jest wydawana w dwóch formach:

• tradycyjnej (plastikowa karta), którą możesz odebrać w powiatowym/miejskim zespole do spraw orzekania o niepełnosprawności osobiście lub przez upoważnioną przez Ciebie osobę,
• elektronicznej w aplikacji mObywatel po zeskanowaniu kodu QR z fizycznej wersji.

Jeśli masz legitymację elektroniczną, nie musisz nosić przy sobie jej plastikowej wersji.

Wydanie pierwszej legitymacji w formie karty plastikowej jest bezpłatne, podobnie jak elektroniczna wersja w aplikacji mObywatel. Za duplikat karty zapłacisz 15 zł (według stawki na kwiecień 2026 r.).

Legitymacja jest ważna do końca okresu orzeczenia, ale nie dłużej niż:

• 5 lat – w przypadku osób z orzeczeniem o niepełnosprawności,
• 10 lat – w przypadku osób z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, które nie ukończyły 60 roku życia.

Jeśli masz ukończone 60 lat, Twoja legitymacja będzie ważna tak długo, jak długo jest ważne Twoje orzeczenie. Jeśli masz orzeczenie na stałe, legitymacja również będzie bezterminowa.

Gdzie załatwić

Legitymacja jest ważna do końca okresu orzeczenia, ale nie dłużej niż:

• 5 lat – w przypadku osób z orzeczeniem o niepełnosprawności,
• 10 lat – w przypadku osób z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, które nie ukończyły 60 roku życia.

Jeśli masz ukończone 60 lat, Twoja legitymacja będzie ważna tak długo, jak długo jest ważne Twoje orzeczenie. Jeśli masz orzeczenie na stałe, legitymacja również będzie bezterminowa.

Adresy zespołów orzekania o niepełnosprawności znajdziesz w bazie internetowej na stronie www.gov.pl.